Foto: Nothing Ahead, Pexels
Miniatuur 379
Geschreven door Joost Röselaers
Voorgelezen door Sanne van Deursen
Geluidsmontage Seth Mook
Thema: Waag ’t er op
3 maart 2026
Titel: Waag het erop!
Waag het erop!
De Franse schrijver Gustave Flaubert vertelt in één van zijn brieven over het ziekbed en overlijden van een goede vriend van hem. Deze had in de laatste dagen voor zijn dood inspiratie gezocht in de filosofie en theologie van Spinoza. God is de natuur, had hij in diens teksten gelezen. God is geen God-in-de-verte, maar een God dichtbij. In de wolken boven je hoofd, en de regen die valt. In de boom langs de weg en de vogels in de lucht. In de zon die buiten schijnt, en het licht van je verstand. Op een ochtend – Flaubert is net bij hem op bezoek – valt het zonlicht zijn kamer binnen. En dan zegt de zieke: ‘Doe het raam dicht, alsjeblieft, het is té schoon’.
Dat zou ook een reactie kunnen zijn op het kerstfeest, dat zijn licht heeft laten vallen op onze levens. Doe het raam dicht, alsjeblieft, het is te schoon. En misschien hebben wij zelf ook een dergelijke gedachte in ons voelen opkomen. Dan had je wel een paar mooie dagen rond Kerst. Er was muziek en kaarslicht in de kerk. Er waren warme ontmoetingen aan mooi gedekte tafels. Mooie liederen op de radio die de vrede en de saamhorigheid bezongen. Maar daarna ging je gewone leven weer door. Het huis moest opgeruimd. Achterstallige mail moest weggewerkt. Je blijft malen over een vervelende opmerking tijdens het kerstdiner. En tegelijk was duidelijk, dat de wereld doordraaide, alsof er niets gebeurd was. Nog steeds oorlog in Oekraine, Israel en Gaza. Politieke impasses in ons eigen land. En iets in je zei: ik waag het er niet meer op. Doe nu het raam maar weer dicht, het was te schoon.
Het zou trouwens ook kunnen dat je het raam niet eens meer opendoet om het licht toe te laten. Omdat je in je loop van je leven te vaak teleurgesteld bent geraakt. Te vaak ervaren hebt dat het licht valse schijn bleek te zijn. Dat het niet meer dan verwaarloosbare lichtpuntjes zijn te midden van angsten en geweld. Je beschermt je dan voor te veel licht. Je kunt maar beter realistisch blijven.
En toch wil ik u en mij ertoe uitdagen, om het raam open te houden. Waag het erop! Om het licht toe te laten. Om het woord toe te laten, dat al vanaf het begin niet veel anders van je vraagt, dan om mens te zijn. Ontvangend, gunnend en gevend mens te zijn. Om (in de woorden van een dierbaar lied, in de geest van Spinoza) door de wereld te gaan met open ogen, open oren, om al Uw tekens te verstaan. Met Kerst is een belofte uitgesproken dat het licht zal blijven schijnen in de duisternis. Dat geldt ook voor de soms sombere en lege maanden januari en februari! En als het onszelf niet lukt, dan kunnen we elkaar binnen de gemeente hopelijk verlichten door te wijzen op het licht. Op de God dichtbij. Dan is het aardse leven goed, omdat de hemel mij begroet.
gepubliceerd op 3 maart 2026